Deport Kararına İtiraz

Deport kararına itiraz, yabancı hakkında verilen sınır dışı etme kararının iptali amacıyla idare mahkemesinde dava açılmasıdır. Türkiye’de sınır dışı etme kararına karşı başvuru süresi oldukça kısa olduğundan tebligat alındıktan sonra gecikmeden hukuki işlem yapılmalıdır.

Deport kararının gerekçesi, yabancının Türkiye’deki aile ve özel hayatı, ikamet durumu, sağlık koşulları ve gönderileceği ülkede karşılaşabileceği tehlikeler birlikte değerlendirilir. Tahdit kodu, giriş yasağı ve idari gözetim kararları ise deport kararından farklı işlemler olduğundan ayrıca incelenmelidir.

Deport Kararına Nasıl İtiraz Edilir?

Sınır dışı etme kararına karşı yabancı, yasal temsilcisi veya avukatı tarafından yetkili idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Dava, kararın tebliğ edildiği tarihten itibaren yedi gün içinde açılmalıdır.

Mahkemeye başvuran kişinin, dava açıldığını sınır dışı etme kararını veren makama da bildirmesi gerekir. İdare mahkemesinin başvuruyu on beş gün içinde sonuçlandırması öngörülmektedir ve mahkemenin bu konuda verdiği karar kesindir.

İtiraz Edilince Sınır Dışı İşlemi Durur mu?

Yabancının kendi rızasıyla Türkiye’den ayrılması dışında, yedi günlük dava açma süresi içinde sınır dışı işlemi uygulanmaz. Süresi içinde dava açılırsa yargılama sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilemez.

Bununla birlikte dava açılması yabancıya otomatik olarak ikamet izni kazandırmaz ve varsa idari gözetim kararını kendiliğinden sona erdirmez. Yabancı geri gönderme merkezinde tutuluyorsa idari gözetime karşı sulh ceza hâkimliğine ayrıca başvurulmalıdır.

Yedi Günlük İtiraz Süresi Ne Zaman Başlar?

Dava süresi, sınır dışı etme kararının yabancıya, yasal temsilcisine veya avukatına usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesiyle başlar. Kararda deport gerekçesi, başvuru yolu ve itiraz süresi gösterilmelidir.

Yabancının anlayamadığı dilde yapılan bildirim, kararın usulüne uygun açıklanmaması veya tebligat bilgilerindeki hata hukuki değerlendirmede önem taşıyabilir. Ancak süre kaybı yaşanmaması için tebligat öğrenilir öğrenilmez dava hazırlanmalıdır.

Deport Kararına Hangi Gerekçelerle İtiraz Edilebilir?

İptal gerekçeleri her dosyanın özelliklerine göre değişir. Başlıca itiraz nedenleri şunlardır:

• Kararda kişiye özel, açık ve somut gerekçe bulunmaması,
• Kamu düzeni veya güvenliği iddiasının yeterli belgeye dayanmaması,
• Yabancı hakkındaki kayıtların yanlış veya güncelliğini kaybetmiş olması,
• Vize ya da ikamet ihlali hesabının hatalı yapılması,
• Yabancının beraat etmesi veya ceza dosyasının kapanması,
• Kararın yabancının aile ve özel hayatına ölçüsüz müdahale oluşturması,
• Yabancının sınır dışı edilemeyecek kişiler arasında bulunması,
• Gönderilecek ülkede ölüm, işkence veya kötü muamele riski bulunması.

Dava dilekçesinde yalnızca deport kararının haksız olduğu ileri sürülmemelidir. İddialar, yabancının kişisel durumunu gösteren belgelerle desteklenmelidir.

Kimler Sınır Dışı Edilemez?

Bir yabancı hakkında sınır dışı etme gerekçesi bulunsa bile bazı kişilerin Türkiye’den çıkarılması mümkün değildir. Her yabancının durumu bireysel olarak değerlendirilmelidir.

Aşağıdaki durumlarda sınır dışı etme kararı alınamaz veya karar uygulanamaz:

• Gönderileceği ülkede ölüm cezası, işkence veya insanlık dışı muamele riski bulunanlar,
• Ciddi sağlık sorunu, ileri yaş veya hamilelik nedeniyle seyahati riskli olanlar,
• Hayati önem taşıyan tedavisi devam eden ve gönderileceği ülkede tedavi imkânı bulunmayanlar,
• İnsan ticareti mağduru destek programından yararlananlar,
• Tedavileri tamamlanıncaya kadar psikolojik, fiziksel veya cinsel şiddet mağdurları.

Bu koruma nedenlerinin sağlık raporu, ülke bilgileri, mahkeme kararları ve diğer resmî belgelerle ortaya konulması gerekir.

Aile Hayatı Deport Kararına İtiraz Nedeni Olabilir mi?

Yabancının Türk vatandaşı eşi veya çocuğunun bulunması, uzun süredir Türkiye’de yaşaması ya da güçlü aile bağlarına sahip olması deport kararının ölçülülüğü bakımından önemlidir. Ancak evlilik veya çocuk sahibi olmak deport kararını otomatik olarak kaldırmaz.

Mahkeme; yabancının Türkiye’de kalış süresini, aile bireylerinin vatandaşlığını, çocukların üstün yararını, aile hayatının başka bir ülkede sürdürülüp sürdürülemeyeceğini ve kararın gerekçesini birlikte değerlendirebilir.

Kötü Muamele Riski Nasıl İspatlanır?

Yabancı, gönderileceği ülkede işkence, ölüm, siyasi baskı veya insanlık dışı muamele riski bulunduğunu ileri sürebilir. Bu iddianın kişisel, güncel ve gerçek bir riske dayanması gerekir.

Riskin ispatında şu belgeler kullanılabilir:

• Yabancı ülkedeki soruşturma ve yakalama kararları,
• Siyasi faaliyetlere ilişkin kayıtlar,
• Geçmiş saldırı veya gözaltıları gösteren belgeler,
• Mülteci statüsü ve uluslararası koruma kararları,
• Sağlık raporları,
• Uluslararası kuruluşların güvenilir ülke raporları.

Yetkili makamların, savunulabilir bir kötü muamele iddiasını yalnızca genel bilgilerle reddetmemesi; yabancının kişisel durumunu ayrıntılı şekilde incelemesi gerekir.

Deport Kararı ile İdari Gözetim Arasındaki Fark

Deport kararı yabancının Türkiye’den çıkarılmasına, idari gözetim kararı ise sınır dışı işlemleri devam ederken geri gönderme merkezinde tutulmasına ilişkindir.

Deport kararına karşı idare mahkemesine başvurulur. İdari gözetim kararına karşı ise sulh ceza hâkimliğine itiraz edilir. Sulh ceza hâkimliğine yapılan başvuru idari gözetimi kendiliğinden durdurmaz ve hâkimliğin incelemeyi beş gün içinde sonuçlandırması gerekir.

İdari gözetimin kaldırılması, deport kararını ortadan kaldırmaz. Yabancı geri gönderme merkezinden çıkarılsa bile sınır dışı kararına karşı açılan dava devam eder.

Deport Kararının İptali Tahdit Kodunu Kaldırır mı?

Deport kararı, tahdit kodu ve Türkiye’ye giriş yasağı farklı idari işlemlerdir. Sınır dışı etme kararının iptal edilmesi, yabancı hakkındaki bütün tahdit kayıtlarını otomatik olarak silmeyebilir.

Yabancı hakkında Ç-101, Ç-114, Ç-116, Ç-117 veya güvenlik gerekçeli başka bir tahdit kodu bulunabilir. Kodun dayanağı ve süresi incelenerek Göç İdaresine başvuru yapılması veya ayrı bir iptal davası açılması gerekebilir.

Deport Kararına İtiraz İçin Gerekli Belgeler

• Sınır dışı etme kararı ve tebliğ belgesi,
• Pasaport ve yabancı kimlik belgeleri,
• İkamet veya çalışma izni kayıtları,
• Evlilik ve çocuklara ilişkin aile belgeleri,
• Sağlık ve tedavi raporları,
• Öğrenci veya çalışma belgeleri,
• Beraat ve kovuşturmaya yer olmadığı kararları,
• Sabit adres ve Türkiye’deki sosyal bağları gösteren belgeler,
• Gönderilecek ülkedeki riske ilişkin deliller.

Belgelerin yabancı dilde olması hâlinde noter veya yeminli tercüman onaylı Türkçe tercümelerinin hazırlanması gerekebilir.

Deport Kararına İtiraz Avukatı Ne Yapar?

Yabancılar hukuku alanında çalışan avukat; kararın tebliğ tarihini, deport gerekçesini, tahdit kodlarını ve varsa idari gözetim işlemini inceler. Yedi günlük süre içinde iptal davasını açarak başvuruyu kararı veren idari makama bildirir.

Yabancı geri gönderme merkezinde tutuluyorsa sulh ceza hâkimliğine ayrıca başvuru yapabilir. Giriş yasağı veya tahdit kodu bulunması hâlinde bu işlemler için de uygun idari ve yargısal yolları takip eder.

Sıkça Sorulan Sorular

Deport kararına itiraz süresi kaç gündür?

Sınır dışı etme kararının tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesinde dava açılmalıdır.

Deport kararına itiraz edilince sınır dışı işlemi durur mu?

Yabancının kendi rızasıyla ayrılması dışında, dava süresi içinde ve süresinde dava açılmışsa yargılama sonuçlanıncaya kadar sınır dışı işlemi uygulanmaz.

Deport kararına karşı hangi mahkemeye başvurulur?

Sınır dışı etme kararına karşı yetkili idare mahkemesinde iptal davası açılır. İdari gözetim kararına karşı ise sulh ceza hâkimliğine başvurulur.

Yedi günlük süre kaçırılırsa ne olur?

Süre aşımı davanın usulden reddedilmesine neden olabilir. Tebligatın usulsüz olduğu veya kararın öğrenilme tarihinin farklı olduğu iddiaları somut dosyaya göre ayrıca değerlendirilir.

Türk vatandaşıyla evlilik deport kararını kaldırır mı?

Hayır. Evlilik kararı otomatik olarak kaldırmaz ancak aile hayatı ve ölçülülük değerlendirmesinde önemli bir hukuki gerekçe olabilir.

Deport kararı iptal edilirse giriş yasağı da kalkar mı?

Her zaman değil. Giriş yasağı ve tahdit kodları ayrı işlemler olduğundan ayrıca başvuru veya dava açılması gerekebilir.

Hukuki bilgilendirme: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Deport kararına itiraz süresi kısa ve hak düşürücü sonuçlar doğurabilecek niteliktedir. Uygulanacak yol; kararın gerekçesine, tebliğ tarihine, yabancının statüsüne ve gönderileceği ülkedeki risklere göre belirlenmelidir.