Yabancıların Türkiye’de Hukuki Temsil ve Avukatlık Hizmetleri

Yabancı gerçek ve tüzel kişiler, Türkiye’de karşılaştıkları hukuki uyuşmazlıklarda avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmetlerinden yararlanabilir. Yabancı olmak; mahkemeye başvurmaya, dava açmaya, savunma yapmaya veya avukatla temsil edilmeye tek başına engel değildir. Bu konuyla bağlantılı olarak Yabancılar Hukuku başlıklı içeriği de inceleyebilirsiniz.

Türkiye’deki hukuki işlemlerde Türk mevzuatı uygulanacağından, sürecin Türkiye’de bir baroya kayıtlı avukat tarafından takip edilmesi önemlidir. Yabancı kişi Türkiye’ye gelmeden de uygun şekilde düzenlenmiş vekâletname aracılığıyla birçok işlemini avukatı üzerinden yürütebilir. Ayrıca Türkiye’de Kaçak Duruma Düşen Yabancıların Hakları konusunda açıklanan hususlar somut olayla birlikte değerlendirilmelidir.

Yabancılar Türkiye’de Avukat Tutabilir mi?

Evet. Yabancı kişiler vatandaşlıklarına veya ikamet durumlarına bakılmaksızın Türkiye’de avukat seçebilir. Avukat; müvekkiline hukuki görüş verebilir, sözleşme hazırlayabilir, resmî kurumlara başvurabilir ve mahkeme ya da icra dosyalarını takip edebilir.

Türk mahkemeleri ve resmî kurumları önündeki hukuki temsilin, Türkiye’deki bir baroya kayıtlı avukat tarafından yürütülmesi gerekir. Yabancı ülkede çalışan bir hukukçu, yalnızca kendi ülkesinde avukat olması nedeniyle Türkiye’de dava takip etme yetkisine sahip olmaz.

Avukat Hangi İşlemleri Takip Edebilir?

Yabancılar İçin Vekâletname Nasıl Düzenlenir?

Avukatın dava açabilmesi, tapu işlemi yapabilmesi veya müvekkili adına resmî kurumlarda işlem takip edebilmesi için çoğu durumda vekâletname gerekir.

Türkiye’de bulunan yabancı, pasaportu ve gerekli kimlik belgeleriyle noterlikte vekâletname düzenleyebilir. Türkçe bilmeyen kişinin noter işleminde yeminli tercüman bulundurması gerekebilir.

Türkiye dışında bulunan yabancı ise iki temel yöntemden birini kullanabilir:

• Türk konsolosluğunda doğrudan vekâletname düzenlemek,
• Bulunduğu ülkedeki noterlikte belge düzenleyip gerekli apostil veya tasdik işlemlerini tamamlamak ve belgenin Türkçe tercümesini hazırlatmak.

Tapu satışı, bağış, boşanma, miras, şirket hissesi devri ve vatandaşlık gibi işlemler özel yetki gerektirebilir. Bu nedenle vekâletname metni düzenlenmeden önce yapılacak işlemler avukata bildirilmelidir.

Vekâletname Yabancının Bütün Yetkilerini Devreder mi?

Hayır. Avukat yalnızca vekâletnamede ve kanunda kendisine tanınan yetkiler kapsamında işlem yapabilir. Vekâletname verilmesi, taşınmazın veya diğer mal varlıklarının mülkiyetini avukata geçirmez.

Müvekkil, vekâletnameyi Türkiye’de noterlik aracılığıyla veya yurt dışında Türk konsolosluğunda düzenlenecek azilnameyle sona erdirebilir. Ancak devam eden dava ve işlemlerde azil bildiriminin ilgili kurumlara ulaştırılması gerekir.

Avukatlık Sırrı ve Kişisel Bilgilerin Korunması

Avukat, mesleki görevi nedeniyle öğrendiği bilgileri gizli tutmakla yükümlüdür. Müvekkilin kimlik bilgileri, ticari sırları, aile ilişkileri, ceza dosyası ve göçmenlik durumu kural olarak üçüncü kişilerle paylaşılamaz.

Yabancı müvekkil, hukuki sorununu avukatına doğru ve eksiksiz biçimde anlatmalıdır. Eksik bilgi verilmesi veya önemli bir belgenin saklanması, uygulanacak hukuki stratejinin hatalı belirlenmesine neden olabilir.

Türkçe Bilmeyen Yabancıların Hakları

Türkçe bilmeyen yabancılar hukuki işlemler sırasında tercüman desteğinden yararlanabilir. Özellikle ceza soruşturması ve kovuşturmasında şüpheli, sanık, mağdur veya tanığın beyanlarının anlayabildiği dilde alınması gerekir.

Avukat ile müvekkil arasındaki görüşmede de güvenilir bir tercüman kullanılabilir. Ancak tercümanın bağımsız olması ve görüşmede öğrenilen bilgilerin gizliliğine uyması önemlidir.

Yabancı dilde düzenlenen mahkeme kararları, doğum belgeleri, evlilik kayıtları, ticaret sicili belgeleri ve vekâletnameler için yeminli tercüme, noter onayı, apostil veya konsolosluk tasdiki gerekebilir.

Yabancıların Ceza Davalarında Avukat Hakkı

Türkiye’de suç şüphesi altında bulunan yabancı, soruşturmanın ilk aşamasından itibaren avukat yardımından yararlanabilir. Gözaltı, ifade, sorgu, tutuklama ve ceza davası süreçlerinde özel avukat seçilebilir.

Avukat seçebilecek maddi imkânı bulunmayan şüpheli veya sanık, ücretsiz müdafi görevlendirilmesini talep edebilir. Kanunda zorunlu müdafilik öngörülen durumlarda yabancının talebi olmasa da avukat atanabilir.

Ceza yargılamasında yabancı kişiler, adli yardım ve tercüman hizmetleri bakımından Türk vatandaşlarıyla eşit şekilde değerlendirilir.

Yabancılar Adli Yardımdan Yararlanabilir mi?

Maddi imkânı bulunmayan yabancılar, şartları taşımaları hâlinde baroya veya mahkemeye adli yardım başvurusunda bulunabilir. Adli yardım, avukatlık hizmetinden ücretsiz yararlanma ve bazı yargılama giderlerinden geçici muafiyet sağlayabilir.

Hukuk ve idari davalarda yabancının vatandaşlığı, Türkiye’deki ikamet durumu, mali koşulları ve Türkiye ile vatandaşı olduğu ülke arasındaki uluslararası anlaşmalar dikkate alınabilir.

Yabancı Müvekkil Avukat Seçerken Nelere Dikkat Etmelidir?

• Avukatın Türkiye’deki bir baroya kayıtlı olup olmadığı doğrulanmalıdır.
• Takip edilecek işler yazılı olarak belirlenmelidir.
• Avukatlık ücreti ve dava masrafları için yazılı sözleşme yapılmalıdır.
• Dosya hakkında garanti veren kişilerden kaçınılmalıdır.
• Resmî ödemeler için makbuz veya banka kaydı alınmalıdır.
• Avukat ile iletişim kurulacak dil ve bilgilendirme yöntemi belirlenmelidir.
• Pasaport ve orijinal belgelerin teslimi yazılı tutanakla yapılmalıdır.

Hiçbir avukat vatandaşlık, ikamet izni, deport davası veya başka bir yargı süreci için kesin sonuç garantisi veremez. Avukatın yükümlülüğü hukuki süreci özenle takip etmek ve müvekkilini gerçekçi biçimde bilgilendirmektir. Sürecin ilgili yönü hakkında İkamet İzni Reddedilen Yabancılar İçin Hukuki Yollar sayfasında ayrıntılı bilgi bulunmaktadır.

Avukatlık Ücreti ve Diğer Masraflar

Avukatlık ücreti; işlemin türüne, dosyanın kapsamına, yapılacak başvurulara ve temsil süresine göre belirlenir. Ücret sözleşmesinde hangi hizmetlerin kapsama dâhil olduğu açıkça yazılmalıdır.

Avukatlık ücretinin dışında mahkeme harcı, bilirkişi, tercüme, noter, apostil, posta, ulaşım ve resmî belge giderleri doğabilir. Bu masrafların kimin tarafından ve hangi yöntemle karşılanacağı önceden kararlaştırılmalıdır.

Yabancı Türkiye’ye Gelmeden Hukuki İşlem Yapabilir mi?

Birçok dava, tapu, şirket, miras ve idari başvuru işlemi vekâletname aracılığıyla yürütülebilir. Bununla birlikte ifade verme, kişisel mülakat, biyometrik veri kaydı, evlilik veya bazı göç işlemlerinde yabancının şahsen hazır bulunması istenebilir.

Avukatın işlem yapabilmesi, yabancının hiçbir aşamada Türkiye’ye gelmesinin gerekmeyeceği anlamına gelmez. Şahsen katılım gerekip gerekmediği somut işlemin niteliğine göre belirlenir.

Sıkça Sorulan Sorular

Yabancılar Türkiye’de dava açabilir mi?

Evet. Yabancı gerçek ve tüzel kişiler Türk mahkemelerinde dava açabilir, davalı olabilir ve avukatla temsil edilebilir.

Yabancının Türkiye’de avukat tutması için ikamet izni gerekir mi?

Hayır. Türkiye’de avukat tutmak veya vekâletname vermek için ikamet izni sahibi olma şartı bulunmamaktadır. Türkiye’de Yabancıların Oturma İzni Uzatma İşlemleri içeriği, bu aşamayla bağlantılı diğer hukuki noktaları açıklar.

Yurt dışından Türk avukata vekâletname verilebilir mi?

Evet. Türk konsolosluğunda veya gerekli apostil, tasdik ve tercüme işlemleri tamamlanarak yerel noterlikte vekâletname düzenlenebilir.

Yabancı avukat Türkiye’de dava takip edebilir mi?

Türk mahkemeleri önündeki avukatlık ve dava takip işlemleri, Türkiye’de bir baroya kayıtlı avukat tarafından yürütülmelidir.

Avukatla paylaşılan bilgiler gizli midir?

Evet. Avukat, mesleki görevi nedeniyle öğrendiği bilgileri açıklamamakla yükümlüdür.

Maddi durumu olmayan yabancı ücretsiz avukat isteyebilir mi?

Şartları taşıyan yabancılar ceza, hukuk ve idari yargı süreçlerinde adli yardım veya ücretsiz avukat görevlendirilmesi talebinde bulunabilir.

Hukuki bilgilendirme: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Vekâletname, adli yardım, teminat ve temsil şartları; işlemin türüne, yabancının vatandaşlığına ve uygulanabilir uluslararası anlaşmalara göre değişebilir. Somut işlem öncesinde kişiye ve dosyaya özel hukuki değerlendirme yapılmalıdır.