Yabancı Mirasçılar İçin Türkiye’de Veraset İlamı Nasıl Alınır?

Yabancı mirasçılar için Türkiye’de veraset ilamı, kimin mirasçı olduğunu ve miras paylarını gösteren resmî belgedir. Mirasçılık belgesi olmadan Türkiye’deki taşınmazların, banka hesaplarının, araçların veya şirket hisselerinin mirasçılar adına geçirilmesi çoğu durumda mümkün olmaz.

Türk vatandaşlarının basit miras dosyalarında noterlikten belge alması mümkünken yabancılık unsuru taşıyan başvurularda kural olarak sulh hukuk mahkemesine gidilir. Mahkeme; yabancı aile kayıtlarını, mirasbırakanın vatandaşlığını ve uygulanması gereken ülke hukukunu birlikte değerlendirir.

İlk Karar: Notere mi, Mahkemeye mi Başvurulmalı?

Yabancı mirasçıların başvurusunda en sık yapılan hata, doğrudan noterlikten veraset ilamı alınabileceğinin düşünülmesidir. Mirasçılık belgesinin yabancı tarafından talep edilmesi veya dosyanın yabancılık unsuru taşıması hâlinde noterlik belge düzenleyemez.

Bu nedenle aşağıdaki durumlardan biri bulunuyorsa sulh hukuk mahkemesine başvurulmalıdır:

• Mirasçılardan birinin yabancı ülke vatandaşı olması,
• Mirasbırakanın yabancı olması,
• Aile bağlarının yabancı nüfus kayıtlarıyla kanıtlanması,
• Birden fazla ülke hukukunun araştırılması gerekmesi,
• Yabancı ülkede düzenlenen mirasçılık belgesinin kullanılması,
• Belgeler arasında isim, soyadı veya akrabalık uyuşmazlığı bulunması.

Mahkemeye bütün mirasçıların birlikte başvurması zorunlu değildir. Mirasçılardan biri, yasal temsilci veya uygun vekâletnameye sahip avukat süreci başlatabilir.

Veraset İlamı Başvurusu Nereye Yapılır?

Yabancılık unsuru taşıyan mirasçılık belgesi talepleri sulh hukuk mahkemesinde görülür. Başvuru yeri belirlenirken mirasbırakanın Türkiye’deki son yerleşim yeri ve terekeye ait malların bulunduğu yer dikkate alınır.

Mirasbırakanın Türkiye’de hiç yerleşim yeri bulunmamışsa Türkiye’deki taşınmazın, banka hesabının veya diğer tereke mallarının bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurulması gündeme gelebilir.

Başvuru çekişmesiz yargı işi niteliğindedir. Ancak mirasçıların kimliği veya payları konusunda ciddi uyuşmazlık çıkarsa ayrıca çekişmeli dava açılması gerekebilir.

Dosya Hazırlama Kontrol Listesi

Yabancı mirasçı dosyasının hızlı ilerlemesi, aile bağını gösteren resmî belgelerin eksiksiz sunulmasına bağlıdır. Mahkeme her dosyada farklı belge isteyebilmekle birlikte temel belgeler şunlardır:

• Mirasbırakanın ölüm belgesi,
• Mirasbırakana ait pasaport ve kimlik kayıtları,
• Başvuran mirasçıların pasaportları,
• Doğum ve evlilik belgeleri,
• Aile veya nüfus kayıt örneği,
• Boşanma ve velayet kararları,
• Mirasbırakandan önce ölen aile üyelerinin ölüm belgeleri,
• Evlat edinme veya soybağına ilişkin kayıtlar,
• Varsa vasiyetname ve miras sözleşmesi,
• Türkiye’deki malvarlığını gösteren tapu, banka veya şirket belgeleri,
• Avukatla takip edilecekse vekâletname.

Bir kişinin mirasçı olmadığını gösteren belgeler de önemlidir. Örneğin önceki evliliğin boşanmayla sona erdiği veya bir mirasçının mirasbırakandan önce öldüğü uygun resmî kayıtlarla açıklanmalıdır.

Apostil ve Türkçe Tercüme Nasıl Yapılır?

Yabancı ülkeden alınan belgeler Türkiye’de doğrudan kullanılamayabilir. Belgenin düzenlendiği ülkeye göre apostil şerhi veya Türk konsolosluğu tasdiki gerekir.

Apostilli veya tasdikli belge daha sonra yeminli tercüman tarafından Türkçeye çevrilmeli ve gerekli noter onayı tamamlanmalıdır. Bazı ülkelerle yapılan ikili anlaşmalar farklı bir onay yöntemi öngörebilir.

Belgelerde özellikle şu bilgilerin birbiriyle uyumlu olması gerekir:

• Ad ve soyadı,
• Doğum tarihi ve doğum yeri,
• Anne ve baba bilgileri,
• Pasaport numarası,
• Evlilik ve boşanma tarihleri.

Farklı alfabelerden yapılan çevirilerde aynı kişinin ismi belgelerde farklı yazılabilir. Bu farklılık açıklanmazsa mahkeme ek belge, isim denklik belgesi veya bilirkişi incelemesi isteyebilir.

Mirasbırakan Türk Vatandaşıysa Süreç Nasıl İlerler?

Mirasbırakan Türk vatandaşı, mirasçılardan biri ise yabancı olduğunda yasal mirasçılık sırası genel olarak Türk Medeni Kanunu’na göre belirlenir. Yabancı eş, çocuk veya diğer aile üyesi yalnızca vatandaşlığı nedeniyle miras hakkını kaybetmez.

Bununla birlikte yabancı mirasçının Türk nüfus kayıtlarında görünmemesi mümkündür. Bu durumda evlilik, doğum ve aile kayıtlarının yabancı ülkeden getirilerek mahkemeye sunulması gerekir.

Mirasbırakan Yabancıysa Hangi Hukuk Uygulanır?

Mirasbırakanın yabancı olması hâlinde miras kural olarak ölen kişinin millî hukukuna tabidir. Mahkemenin yabancı ülke hukukuna göre yasal mirasçıların kim olduğunu ve paylarını araştırması gerekebilir.

Ancak Türkiye’de bulunan taşınmazlar bakımından Türk hukuku uygulanır. Bu nedenle yabancı mirasbırakanın dosyasında hem yabancı ülkenin miras kuralları hem de Türk taşınmaz ve miras hukuku birlikte gündeme gelebilir.

Mahkeme yabancı hukukun içeriğini kendiliğinden araştırır. Taraflardan yabancı mevzuat metni, resmî hukuk yazısı veya uzman görüşü sunmaları da istenebilir.

Başvuru Süreci Mahkemede Nasıl İlerler?

1. Başvuru dilekçesi ve mevcut belgeler sulh hukuk mahkemesine sunulur.
2. Mahkeme ölüm ve aile kayıtlarını inceler.
3. Gerekirse yabancı ülke hukukunun içeriği araştırılır.
4. Eksik belgeler için başvurana süre verilir.
5. Mirasçıların kimliği ve payları belirlenir.
6. Mirasçılık belgesi düzenlenerek başvurana verilir.

Yabancı hukuk araştırması, dış ülkeden belge beklenmesi veya aile kayıtlarında çelişki bulunması süreci uzatabilir. Bu nedenle veraset ilamı için bütün dosyalara uygulanabilecek kesin bir sonuçlanma süresi yoktur.

Yabancı Ülkeden Alınan Veraset Belgesi Yeterli midir?

Yabancı bir makamdan alınan mirasçılık belgesi, Türkiye’deki tapu işlemlerinde her zaman doğrudan kullanılamaz. Yabancı gerçek kişilerin taşınmaz intikal işlemlerinde Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinden verilen veya yabancı makamdan alındıktan sonra Türk mahkemelerince uygunluğu onaylanan mirasçılık belgeleri kullanılır.

Yabancı belge bir mahkeme kararı niteliğindeyse tanıma işlemi gündeme gelebilir. Belge yabancı noter veya idari makam tarafından hazırlanmışsa uygulanacak yol belgenin niteliğine göre ayrıca belirlenir.

Uygulamada, özellikle Türkiye’de taşınmaz bulunuyorsa doğrudan Türk sulh hukuk mahkemesinden mirasçılık belgesi alınması daha işlevsel olabilir.

Veraset İlamında Hata Varsa Ne Yapılır?

Mirasçılık belgesi kesin hüküm niteliğinde değildir. Belgede bir mirasçı gösterilmemiş, mirasçı olmayan bir kişi eklenmiş veya pay oranları yanlış hesaplanmış olabilir.

Belgenin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir. Hatalı belgenin iptali ve doğru mirasçıları gösteren yeni bir mirasçılık belgesi düzenlenmesi için mahkemeye başvurulabilir.

Özellikle yabancı aile kayıtlarında sonradan ortaya çıkan çocuklar, önceki evlilikler ve farklı soyadı kullanımları veraset ilamının düzeltilmesini gerektirebilir.

Veraset İlamı Alındıktan Sonra Ne Yapılır?

Mirasçılık belgesi tek başına miras sürecini tamamlamaz. Belge alındıktan sonra terekenin türüne göre şu işlemler yapılabilir:

• Veraset ve intikal vergisi beyannamesinin verilmesi,
• Taşınmazların tapuda mirasçılar adına intikali,
• Banka hesaplarının araştırılması ve miras paylarının ödenmesi,
• Araçların mirasçılar adına geçirilmesi,
• Şirket hisselerinin ticaret siciline işlenmesi,
• Mirasın paylaşılması veya ortaklığın giderilmesi.

Türkiye’de bulunan malların miras yoluyla geçmesi, mirasçıların vatandaşlığına bakılmaksızın veraset ve intikal vergisi kapsamına girebilir.

Başvuruyu Geciktiren Yaygın Sorunlar

• Yabancı ölüm belgesinde apostil bulunmaması,
• Aile kayıtlarının yalnızca bir bölümünün sunulması,
• Önceki evliliklerden çocukların dosyada gösterilmemesi,
• Pasaport ve nüfus kayıtlarında isim farklılığı olması,
• Yabancı veraset belgesinin Türkiye’de doğrudan geçerli olduğunun düşünülmesi,
• Vekâletnamenin miras işlemleri için yeterli yetki içermemesi,
• Uygulanacak yabancı hukuka ilişkin belge sunulmaması.

Kısa Yanıtlarla Veraset İlamı

Yabancı mirasçı noterden veraset ilamı alabilir mi?

Yabancılık unsuru taşıyan mirasçılık belgesi taleplerinde noterlik yolu kullanılamaz; sulh hukuk mahkemesine başvurulması gerekir.

Bütün mirasçıların başvuru yapması gerekir mi?

Hayır. Mirasçılardan birinin veya yetkili temsilcisinin başvurması yeterlidir.

Yabancı mirasçı Türkiye’ye gelmek zorunda mı?

Uygun vekâletnameyle avukat aracılığıyla başvuru yapılabilir. Mahkeme gerekli görürse kişisel açıklama veya ek işlem isteyebilir.

Veraset ilamı almak için belirli bir süre var mı?

Mirasçılık belgesi talebi için genel bir hak düşürücü süre bulunmaz. Ancak vergi, mirasın reddi ve bazı miras davaları ayrı sürelere tabidir.

Yabancı ülkedeki veraset ilamı tapuda geçerli midir?

Doğrudan geçerli olmayabilir. Belgenin Türk mahkemesince onaylanması veya Türkiye’de yeni bir mirasçılık belgesi alınması gerekebilir.

Veraset ilamı miras mallarını otomatik olarak paylaştırır mı?

Hayır. Belge yalnızca mirasçıları ve paylarını gösterir. Tapu intikali, vergi ve paylaşım işlemleri ayrıca yapılmalıdır.

Hukuki bilgilendirme: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Gerekli belgeler ve uygulanacak hukuk; mirasbırakanın vatandaşlığına, mirasçıların durumuna, malvarlığının türüne ve belgelerin düzenlendiği ülkeye göre değişebilir.